Productivity growth is spurred by a tightening labor market: Average unemployment gap and subsequent productivity growth, 1951–2015

Date Unemployment gap Productivity growth
1951, Q4 -0.42917% 3.17255%
1952Q1 -0.56250% 3.41140%
1952Q2 -0.81333% 3.49372%
1952Q3 -1.11583% 3.37801%
1952Q4 -1.47667% 2.73171%
1953Q1 -1.79417% 2.15894%
1953Q2 -2.05333% 2.03680%
1953Q3 -2.22000% 2.02080%
1953Q4 -2.26917% 2.69427%
1954Q1 -2.13417% 2.86175%
1954Q2 -1.91417% 2.46236%
1954Q3 -1.68500% 2.20297%
1954Q4 -1.52083% 2.19284%
1955Q1 -1.38833% 1.64379%
1955Q2 -1.27250% 1.76805%
1955Q3 -1.19750% 2.33798%
1955Q4 -1.08167% 2.81747%
1956Q1 -0.97583% 3.10637%
1956Q2 -0.84583% 3.03886%
1956Q3 -0.73250% 3.24550%
1956Q4 -0.70250% 2.74865%
1957Q1 -0.80500% 3.25580%
1957Q2 -0.94917% 2.75066%
1957Q3 -1.10167% 2.54545%
1957Q4 -1.14583% 2.11530%
1958Q1 -1.01500% 2.50373%
1958Q2 -0.76667% 3.11168%
1958Q3 -0.50167% 2.87014%
1958Q4 -0.31917% 2.82393%
1959Q1 -0.17000% 2.77922%
1959Q2 -0.09583% 2.81406%
1959Q3 0.00250% 2.99912%
1959Q4 0.12417% 3.24117%
1960Q1 0.21750% 2.64909%
1960Q2 0.30167% 3.33994%
1960Q3 0.41000% 3.88209%
1960Q4 0.51750% 4.05891%
1961Q1 0.55000% 4.25507%
1961Q2 0.50750% 3.26810%
1961Q3 0.45667% 3.24489%
1961Q4 0.43083% 2.86891%
1962Q1 0.40667% 3.10772%
1962Q2 0.43333% 3.05422%
1962Q3 0.45167% 3.31142%
1962Q4 0.43833% 3.39846%
1963Q1 0.48417% 3.56183%
1963Q2 0.52167% 3.20499%
1963Q3 0.50917% 2.67545%
1963Q4 0.44667% 2.79133%
1964Q1 0.33333% 2.46860%
1964Q2 0.17667% 2.65227%
1964Q3 0.01917% 2.44264%
1964Q4 -0.09000% 2.65638%
1965Q1 -0.16000% 2.86331%
1965Q2 -0.24000% 3.05529%
1965Q3 -0.35500% 2.40899%
1965Q4 -0.48833% 2.01991%
1966Q1 -0.66417% 1.74749%
1966Q2 -0.84083% 1.87787%
1966Q3 -1.00083% 1.91449%
1966Q4 -1.17750% 1.66190%
1967Q1 -1.33667% 1.67751%
1967Q2 -1.46917% 1.76805%
1967Q3 -1.58417% 2.28255%
1967Q4 -1.68917% 2.00560%
1968Q1 -1.80083% 2.21691%
1968Q2 -1.91167% 2.02321%
1968Q3 -1.99500% 2.30628%
1968Q4 -2.06167% 2.20916%
1969Q1 -2.11000% 2.19909%
1969Q2 -2.15000% 2.83487%
1969Q3 -2.17333% 2.84838%
1969Q4 -2.18833% 3.23387%
1970Q1 -2.16333% 3.48546%
1970Q2 -2.08917% 3.24498%
1970Q3 -1.98250% 2.27807%
1970Q4 -1.83500% 2.66227%
1971Q1 -1.66333% 1.49554%
1971Q2 -1.47500% 1.62961%
1971Q3 -1.28000% 1.02126%
1971Q4 -1.07667% 1.29043%
1972Q1 -0.89167% 1.56769%
1972Q2 -0.71500% 1.35640%
1972Q3 -0.56500% 1.61038%
1972Q4 -0.44083% 1.31528%
1973Q1 -0.39250% 1.22358%
1973Q2 -0.40333% 1.34558%
1973Q3 -0.45667% 1.74207%
1973Q4 -0.56000% 1.54529%
1974Q1 -0.64667% 2.09166%
1974Q2 -0.72500% 1.86362%
1974Q3 -0.77667% 2.45764%
1974Q4 -0.74333% 1.97193%
1975Q1 -0.55750% 1.59490%
1975Q2 -0.30333% 1.49903%
1975Q3 -0.07167% 1.33546%
1975Q4 0.16917% 1.37473%
1976Q1 0.38667% 1.00244%
1976Q2 0.60500% 0.89395%
1976Q3 0.84167% 0.65674%
1976Q4 1.08667% 0.63807%
1977Q1 1.28167% 0.64032%
1977Q2 1.43500% 0.37125%
1977Q3 1.53750% 0.13614%
1977Q4 1.53083% 0.69182%
1978Q1 1.36500% 1.28902%
1978Q2 1.11500% 0.87922%
1978Q3 0.89833% 1.22399%
1978Q4 0.69083% 0.61005%
1979Q1 0.53500% 0.59231%
1979Q2 0.37167% 0.45939%
1979Q3 0.21750% 0.78850%
1979Q4 0.05667% 1.03594%
1980Q1 -0.04417% 1.03678%
1980Q2 -0.02667% 1.74975%
1980Q3 0.04250% 1.83482%
1980Q4 0.11333% 1.88613%
1981Q1 0.21083% 1.36286%
1981Q2 0.33583% 1.55128%
1981Q3 0.46167% 1.22660%
1981Q4 0.66333% 1.91887%
1982Q1 0.91583% 2.06110%
1982Q2 1.23583% 2.22693%
1982Q3 1.58083% 2.48315%
1982Q4 1.99250% 2.31501%
1983Q1 2.34583% 2.46008%
1983Q2 2.59083% 2.05750%
1983Q3 2.74417% 2.20005%
1983Q4 2.84750% 1.77659%
1984Q1 2.90083% 1.56929%
1984Q2 2.91917% 1.74099%
1984Q3 2.92917% 1.72335%
1984Q4 2.86417% 1.62392%
1985Q1 2.74750% 1.63240%
1985Q2 2.58083% 1.49699%
1985Q3 2.36333% 1.27561%
1985Q4 2.06250% 1.29172%
1986Q1 1.78667% 0.95175%
1986Q2 1.55167% 0.98351%
1986Q3 1.35833% 0.91418%
1986Q4 1.22333% 0.92916%
1987Q1 1.12083% 1.41576%
1987Q2 1.02750% 1.44909%
1987Q3 0.91667% 1.25612%
1987Q4 0.80583% 1.02259%
1988Q1 0.68000% 1.00226%
1988Q2 0.53667% 1.44919%
1988Q3 0.40250% 1.42601%
1988Q4 0.26833% 1.50939%
1989Q1 0.12583% 1.99025%
1989Q2 -0.03333% 2.11856%
1989Q3 -0.16750% 2.24081%
1989Q4 -0.27667% 2.48200%
1990Q1 -0.37667% 1.97365%
1990Q2 -0.45167% 1.47408%
1990Q3 -0.46750% 1.57679%
1990Q4 -0.44083% 1.98382%
1991Q1 -0.35583% 2.04151%
1991Q2 -0.23500% 1.58209%
1991Q3 -0.10500% 1.32972%
1991Q4 0.06000% 1.38341%
1992Q1 0.26000% 0.72356%
1992Q2 0.47917% 0.62334%
1992Q3 0.69250% 0.28111%
1992Q4 0.88250% 0.43227%
1993Q1 1.06583% 0.99861%
1993Q2 1.24333% 1.41300%
1993Q3 1.36417% 1.34413%
1993Q4 1.43583% 1.13025%
1994Q1 1.46750% 1.03219%
1994Q2 1.44917% 1.37474%
1994Q3 1.40667% 1.71278%
1994Q4 1.31417% 1.59871%
1995Q1 1.18750% 1.85366%
1995Q2 1.06083% 1.93519%
1995Q3 0.93333% 2.33622%
1995Q4 0.81333% 2.19651%
1996Q1 0.70083% 2.07312%
1996Q2 0.59500% 1.82721%
1996Q3 0.49667% 2.11271%
1996Q4 0.41417% 2.51015%
1997Q1 0.32167% 2.34355%
1997Q2 0.24500% 2.59609%
1997Q3 0.17583% 2.48820%
1997Q4 0.12167% 2.71011%
1998Q1 0.06667% 2.51975%
1998Q2 -0.02250% 2.75297%
1998Q3 -0.10500% 2.43136%
1998Q4 -0.18833% 2.59068%
1999Q1 -0.27250% 2.85705%
1999Q2 -0.35750% 2.88197%
1999Q3 -0.43583% 2.77873%
1999Q4 -0.52333% 2.35895%
2000Q1 -0.61167% 2.84221%
2000Q2 -0.69333% 2.72381%
2000Q3 -0.76000% 3.10514%
2000Q4 -0.81833% 3.02576%
2001Q1 -0.84417% 3.15061%
2001Q2 -0.83833% 2.96511%
2001Q3 -0.80833% 3.04742%
2001Q4 -0.71250% 2.95583%
2002Q1 -0.59250% 2.59461%
2002Q2 -0.46500% 2.57767%
2002Q3 -0.33750% 2.55390%
2002Q4 -0.19417% 2.69385%
2003Q1 -0.03500% 2.44576%
2003Q2 0.14917% 2.02395%
2003Q3 0.32500% 1.39805%
2003Q4 0.48333% 1.25575%
2004Q1 0.60833% 1.26979%
2004Q2 0.70833% 1.19039%
2004Q3 0.75833% 1.34394%
2004Q4 0.75000% 1.17830%
2005Q1 0.71667% 0.80771%
2005Q2 0.65833% 1.05541%
2005Q3 0.60000% 0.97522%
2005Q4 0.53333% 0.73376%
2006Q1 0.43333% 0.83656%
2006Q2 0.31667% 1.31188%
2006Q3 0.19167% 1.96244%
2006Q4 0.08333% 2.20309%
2007Q1 -0.01667% 2.25058%
2007Q2 -0.10833% 2.07634%
2007Q3 -0.16667% 1.98735%
2007Q4 -0.21667% 2.02493%
2008Q1 -0.24167% 2.00631%
2008Q2 -0.22917% 1.82768%
2008Q3 -0.15250% 1.63047%
2008Q4 -0.01000% 1.94370%
2009Q1 0.26667% 1.80028%
2009Q2 0.61833% 1.45782%
2009Q3 0.99417% 0.69766%
2009Q4 1.39417% 0.23599%
2010Q1 1.77250% 0.26553%
2010Q2 2.13917% 0.34709%
2010Q3 2.46917% 0.19669%
2010Q4 2.78667% 0.24278%
2011Q1 3.04250% 0.32581%
2011Q2 3.28333% 0.34820%
2011Q3 3.45833% 0.64974%
2011Q4 3.54000% 0.29234%
2012Q1 3.47833% 0.09393%
2012Q2 3.33500% 0.15313%
2012Q3 3.16000% 0.57374%
2012Q4 2.95250% 0.55100%
2013Q1 2.76000% 0.46097%
2013Q2 2.56333% 0.43774%
2013Q3 2.37167% 0.39779%
2013Q4 2.17083% 0.23673%
2014Q1 1.98833% 0.47916%
2014Q2 1.77583% 0.37257%
2014Q3 1.57333% -0.07013%
2014Q4 1.37417% 0.39935%
2015Q1 1.19333% 0.99864%
2015Q2 1.01167% 0.25345%
2015Q3 0.82083% -1.59550%
Economic Policy Institute

Note: The unemployment gap is defined as the difference between actual unemployment and the CBO estimate of NAIRU. The plot shows in each year the average unemployment gap over the preceding three years as well as the average rate of productivity growth in the successive three years.

Source: Author’s analysis of unpublished data on Total Economy Productivity from the Bureau of Labor Statistics (BLS) and CBO estimates of the non-accelerating inflation rate of unemployment (NAIRU), which is a component of CBO estimates of potential GDP

View the underlying data on epi.org.